MOERDIJK-BRAND-CHEMISCH BEDRIJFEen levenswerk, investering of cruciale machine in vlammen zien opgaan moet zowat het ergst denkbare zijn. Artoos Communicatiegroep (Kampenhout), zuivelgroep Olympia (Herfelingen) en schrijnwerkerij Van Overstraeten (Vlezenbeek) maakten het van dichtbij mee, gelukkig telkens zonder slachtoffers.

 

Zij zijn formeel: er is een onderneming voor de brand en een onderneming erna. Maar het lijkt typisch voor ondernemers: wat uit de as verrees, is steevast gestroomlijnder, efficiënter, duurzamer, béter dan het origineel. Zij bogen het rampscenario om tot een scharniermoment waarin gebouwen, organisatie en processen werden herbekeken. En waarin nieuwe deuren zich openden.

Blijven communiceren

Wilfried Van Overstraeten, hier met zus Corry en zoon Joachim: “Dankzij de vele helpende handen slaagden wij in onze snelle heropstart.”

Geen van de bedrijven bleef bij de pakken zitten, maar analyseerde nuchter de situatie en kwam pijlsnel met oplossingen. Zaakvoerder Wilfried Van Overstraeten: “Op vrijdag 19 december 2014, net voor het bouwverlof, ontstond er brand in een verfspuitcabine die ons atelier volledig in de as legde. Terug opstarten na het bouwverlof zou een mirakel zijn, maar nog dezelfde avond maakten we de eerste plannen om alles terug operationeel te maken. Daags nadien haalden we met 63 vrijwilligers de stockageruimte leeg, de dag erop braken we de restanten van het atelier af. De uitdaging was het Belgische bouwverlof. We moesten internationaal op zoek gaan naar bouwfirma’s en materiaal. Ook de sneeuw zorgde voor vertragingen.”

 

Luc Thoelen, Sales & Marketing Manager bij Olympia: “Net na de brand op 20 februari 2012 –die onze dessertafdeling verwoestte- was ook voor ons een snelle heropstart van de productie prioriteit nummer één. Een snelle en open communicatie naar onze stakeholders en zeker de consument zorgde ervoor dat die bereid waren om even op hun honger te blijven zitten. We communiceerden voortdurend een stand van zaken naar onze afnemers. Onze retailers op hun beurt via de schapruimtes in hun winkels. We kregen praktische tips van collega-fabrikant La Lorraine uit Ninove die hetzelfde meemaakte.”

 

“Door de familiale waarden die we uitdragen in ons bedrijf, kregen we veel steun van onze medewerkers. Bij een multinational heb je in zo’n geval wellicht veel toeschouwers, maar weinig helpende handen.”

 

Jos Artoos, voorzitter Raad van Bestuur Artoos Communicatiegroep: “De brand in de nacht van vrijdag 7 oktober 2011 trof vooral onze afwerkingsafdeling. Ook bij ons werkten tientallen spontaan afgekomen medewerkers het hele weekend om de basiscommunicatie terug op poten te krijgen. Omdat onze data- en telefoonverbindingen op zondagavond weer operationeel waren, konden we onze klanten in een mum van tijd zelf informeren over wat er exact gebeurd was. Met een persbericht daags na de brand voorkwamen we al te veel sensatie, want ons bedrijf was natuurlijk niet helemaal verwoest. Correcte informatie is op zo’n moment belangrijk”.

Geluk bij een ongeluk

Opvallend is de begeestering en moed waarmee de ondernemers omgaan met de onverwachte crisis. Het wordt gezien als een uitdaging zoals zij die dagelijks tegemoet treden.

Jos Artoos, Artoos Communciatiegroep

Jos Artoos, voorzitter Raad van Bestuur Artoos Communicatiegroep: “De heropbouw van onze afwerkingsafdeling was de gelegenheid om onze productie- en logistieke afdelingen te vergroten en zo de workflow te optimaliseren.”

 

Artoos: “Enkel de prepress was nog intact. De drukpersen waren allemaal beschadigd en herstel duurde voor de ene een tiental dagen, voor de andere werd het een paar maanden wachten. Een ‘geluk’ bi jeen ongeluk was dat in 2011 – kort na de crisis- in de grafische sector vele drukkerijen onderbezet waren. Vanaf de 2de dag na de brand slaagden we er zo in om alles tijdig uit te geven. De afwerkingsafdeling was volledig vernield. Daarvoor vonden we gelukkig een bevriend bedrijf waar onze medewerkers 3 tot 4 maanden in de nachtploeg konden gaan werken. Ondertussen konden wij geleidelijk tijdelijke afwerkingsmachines installeren.”

 

Thoelen: “Een deel van onze productie door de concurrentie laten invullen, was voor ons geen optie. Met een karakteristieke smaak onderscheidt Olympia zich van andere merken. Onze unieke ambachtelijke recepten gaven we liever niet prijs. Ook onze verpakkingsvormen komen niet altijd overeen met wat een concurrent kan produceren. We installeerden daarom een kleine productielijn in het oude dessertlokaal. Drie maanden later kon de productie voor de retailers zo hervat worden. Die timing was belangrijk, anders riskeerden we dat de retailers zouden overschakelen naar de concurrentie. Olympia is een deel van de Pajot Dairy Group, de productie van rijst en banketbakkersroom in emmers en spuitzakken voor professionele klanten kon dus opgevangen worden door Supefra, een Tiense dochteronderneming van de groep. 18 maanden lang hielden we zo de productie op peil.”

 

Van Overstraeten: “Meteen na de brand kwamen klanten, buren, personeel en collega-ondernemers spontaan hun hulp aanbieden. De vele helpende handen waren ons geluk, daardoor slaagden wij in onze snelle heropstart. Als familiebedrijf hebben we onze waarden steeds willen overdragen op onze werknemers en stakeholders. Op zo’n momenten krijg je dan veel steun terug.”

 

Artoos: “Ons personeel was zeer begripvol en behulpzaam, ook al kregen ze de eerste 6 maanden te maken met moeilijke werkomstandigheden. Zo was er eerst alleen water voor de productie met drukpersen en werkte de verwarming niet meer. Het is inderdaad een voorbeeld van de familiale waarden waar we in ons bedrijf achter staan. Als morgen hetzelfde gebeurt bij een multinational zijn er wellicht genoeg toeschouwers, maar weinig helpende handen.“

Leerproces

Van Overstraeten: “Alles werd op die korte 2 weken vernieuwd, van het gebouw tot de machines. Omdat we het merendeel van onze machines om de 6 jaar vernieuwen, zijn onze medewerkers het gelukkig gewend om met nieuwe machines te werken. Toch evolueren sommige machines snel en was een kort leerproces nodig. We kozen voor echte allround machines die maar in weinig ateliers te vinden zijn. We trokken belangrijke lessen uit de brand. Een crisisplan is nu in ontwikkeling. Aangezien de voorraad uitzonderlijk hoog lag, net voor het einde van het jaar, moest de verzekering hier aan aangepast worden. Daar houden we in de toekomst meer rekening mee. In de nieuwbouw is ook gelet op de compartimentering van de infrastructuur.”

 

“Blijven communiceren! Correcte informatie voor alle stakeholders is cruciaal, zeker tijdens de eerste dagen.”

 

Artoos: “Door de compartimentering van ons gebouw en een werkend preventieplan werd bij ons erger vermeden. Exact 1.000m² ging totaal verloren. Overal elders was er grote tot zeer grote roet- en waterschade, maar was herstel mogelijk. De bescherming van onze IT infrastructuur bleek gelukkig voldoende om verlies van data te voorkomen.”

Kantelpunt

Luc Thoelen: “De brand was voor ons uiteindelijk een kantelpunt. In juni 2014 openden we onze nieuwe desserthal, als onderdeel van een grootschalige uitbreidingsinvestering van 10 miljoen euro. De oorspronkelijke hal werd met 40% uitgebreid tot 5.500m². Voor de brand produceerden we 5.000 ton per jaar. Dat peil bereikten we begin 2015 opnieuw, met een potentieel tot 8.000 ton per jaar. Er werden 4 extra papketels voorzien en ruimte voor uitbreiding van 8 naar 12 ketels. Naast de klassieke stikstoftunnel om producten snel te koelen, investeerden wij in een spiraaltunnel die veel minder energie verbruikt. Regen- en afvalwater wordt nu gerecupereerd voor reiniging en koeling. Voor de brand was Olympia bijna uitsluitend actief op de Belgische retailmarkt. De brand bracht onze internationalisering echter in een stroomversnelling. In het 2de semester van vorig jaar naar de Nederlandse retail. Verder hebben wij dit jaar concrete plannen voor export van desserten naar de Franse retail. Ondertussen zijn we in zo’n 20 landen actief met lang houdbare producten waaronder room en ijsmixen.”

Luc Thoelen, Olympia NV

Luc Thoelen, Sales & Marketing Manager Olympia: “De brand bracht de stap richting internationalisering in een stroomversnelling.”

 

“Olympia zit boordevol plannen: eind 2013 namen we een Nederlandse producent van vloeibare ijsmixen over, wat ons marktaandeel er gevoelig vergrootte. We investeerden in verdere productontwikkeling, we installeerden een bijkomende afvullijn voor onze bag-in-boxproducten, brachten de productie van andere dochteronderneming Vitalac naar Olympia en zullen tegen eind 2015 dezelfde integratie doen met Supefra.”

 

Artoos: “Een week voor de brand waren we dicht bij een akkoord voor een quasi volledige vernieuwing van onze drukpersen, een vervangings- én uitbreidingsinvestering. Dat werd even uitgesteld tot er zekerheid was over een correcte terugbetaling door de verzekeringen. Zes maanden na de brand werd dit investeringsplan toch doorgevoerd. We maakten van de gelegenheid wel gebruik om onze productie- en logistieke afdelingen sterk te vergroten en op die manier de workflow te optimaliseren. In februari 2013 ontvingen we een paar honderd klanten en relaties voor een grootse ‘heropening’.”

 

Van Overstraeten: “De brand heeft onze toekomstplannen niet veranderd. Voor deze zomer bouwen we een nieuw kantoorgebouw en op langere termijn een ondergrondse parkeergarage met 45 plaatsen voor onze medewerkers. Ook het niet-afgebrande deel van het atelier wordt heropgebouwd en uitgebreid.”

Focus op het werk

Artoos: “Een correcte verzekering is uiteraard een basisnoodzaak om een financiële catastrofe te vermijden. Een goede makelaar is echter ook van belang. Onze makelaar kwam nog de ochtend na de brand niet alleen met een correcte checklist, maar ook met een database met de juiste professionele bedrijven en mensen om de herstelling nog tijdens het weekend te beginnen. Zij zorgden ook voor de nodige technische ondersteuning bij de onderhandelingen met de verzekering. Onontbeerlijk dus.”

 

Van Overstraeten: “Zo snel mogelijk de draad terug oppikken is cruciaal, bv. door veel foto’s te nemen voor de verzekering. Plan regelmatig overleg met je verzekeraar, zeker in kader van capaciteitsuitbreiding, en zorg uiteraard voor een goede brandveiligheid. Een preventief crisisplan opstellen is geen overbodige luxe. Maar vooral niet bij de pakken blijven zitten en meteen je volledige focus op het werk leggen.”

 

Lees dit artikel en meer in het magazine Ondernemers Halle-Vilvoorde

 

www.olympiadairy.be

www.vanoverstraeten.be

www.artoos.be

Share on LinkedInTweet about this on TwitterShare on FacebookShare on Google+Pin on Pinterest